Ενότητα 2: Εφαρμογή της Συστημικής Σκέψης στα Οικοσυστήματα Εργασίας και Μάθησης
Λεπτομερής επισκόπηση
Γενική περιγραφή της ενότητας
Η ενότητα εστιάζει στη μετάβαση από τη γραμμική, προσανατολισμένη στα καθήκοντα διοίκηση σε μια συστημική διάγνωση των περιβαλλόντων εργασίας και μάθησης. Μέσα από τη χαρτογράφηση σχέσεων και ροών πληροφορίας, οι συμμετέχοντες μαθαίνουν να εντοπίζουν «σημεία μόχλευσης», όπου μικρές παρεμβάσεις μπορούν να προκαλέσουν θετικές αλλαγές μεγάλης κλίμακας.
Ομάδα/ες-στόχος εκπαιδευομένων
Το πρόγραμμα έχει σχεδιαστεί για διευθυντές, ηγέτες, εκπαιδευτές και εκπαιδευτικούς.
Κύριοι εκπαιδευτικοί στόχοι
Να εφοδιάσει τους συμμετέχοντες με τα αναλυτικά εργαλεία που απαιτούνται για να αντιλαμβάνονται τους οργανισμούς ως διασυνδεδεμένα οικοσυστήματα και να εφαρμόζουν αναγεννητικές στρατηγικές για τη βελτίωση της ανθεκτικότητας και της υγείας τους.
Συγκεκριμένα μαθησιακά αποτελέσματα
- Γνώσεις: Να αναγνωρίζουν τις αρχές της συστημικής σκέψης, να περιγράφουν τα χαρακτηριστικά ενός ζωντανού συστήματος και να κατανοούν τη λειτουργία των βρόχων ανατροφοδότησης.
- Δεξιότητες: Να χαρτογραφούν τις εσωτερικές διασυνδέσεις, να εφαρμόζουν τεχνικές συστημικής χαρτογράφησης για την οπτικοποίηση σύνθετων σχέσεων και να προτείνουν στρατηγικές παρεμβάσεις σε βασικά σημεία μόχλευσης.
- Στάσεις: Να αναπτύξουν μια ολιστική νοοτροπία που δίνει προτεραιότητα στη μακροπρόθεσμη συστημική υγεία έναντι μεμονωμένων, βραχυπρόθεσμων οφελών και να εκτιμούν τη διατμηματική συνεργασία.
Εκτιμώμενη διάρκεια
2 ώρες
Λέξεις-κλειδιά
Συστημική Σκέψη – Οικοσυστήματα Εργασίας και Μάθησης – Διασυνδεσιμότητα – Σημεία Μόχλευσης – Βρόχοι Ανατροφοδότησης
Δραστηριότητα 1: Δραστηριότητα Γνωριμίας
Μια σωματική ομαδική πρόκληση, στην οποία οι συμμετέχοντες βιώνουν την αλληλεξάρτηση κινούμενοι στον χώρο και παρατηρώντας πώς οι ατομικές μικρο-αποφάσεις οδηγούν σε μακρο-αλλαγές μέσα στο σύστημα.
⏱️ Διάρκεια: 15 λεπτά.
👥 Μορφή: Ολομέλεια.
🖥️ Υλικά: Παρουσίαση Canva.
↔️ Χώρος: Μεγάλη, ανοιχτή αίθουσα χωρίς τραπέζια και καρέκλες.
Δραστηριότητα 2: Χαρτογραφώντας το Οικοσύστημα του Μαθησιακού Περιβάλλοντος
Μια συνεργατική άσκηση χαρτογράφησης για την οπτικοποίηση του επαγγελματικού περιβάλλοντος ως ενός ζωντανού δικτύου ανθρώπινων σχέσεων και μη ανθρώπινων παραγόντων, όπως η τεχνολογία, ο χώρος και ο χρόνος, με στόχο τον εντοπισμό σημείων συμφόρησης και εντάσεων.
⏱️ Διάρκεια: 30 λεπτά.
👥 Μορφή: Ομαδική εργασία.
🖥️ Υλικά: Μεγάλα φύλλα χαρτιού flipchart, μαρκαδόροι διαφορετικών χρωμάτων, χρωματιστά αυτοκόλλητα σημειώματα και ένα εκτυπωμένο παράδειγμα χάρτη για κάθε τραπέζι.
↔️ Χώρος: Αίθουσα με τραπέζια και καρέκλες.
Δραστηριότητα 3: Ο Καθρέφτης της Οπτικής Γωνίας
Μια ομαδική δραστηριότητα βασισμένη σε ρεαλιστικά σενάρια υψηλής έντασης, σχεδιασμένη ώστε να βοηθήσει τους συμμετέχοντες να βγουν από τον ρόλο τους και να κατανοήσουν πώς οι άλλοι αντιλαμβάνονται και βιώνουν το σύστημα.
⏱️ Διάρκεια: 35 λεπτά.
👥 Μορφή: Ομαδική εργασία.
🖥️ Υλικά: Μικρά χαρτάκια, στυλό.
↔️ Χώρος: Αίθουσα με τραπέζια και καρέκλες.
Δραστηριότητα 4: Το εργαλείο «Το Μέλλον Προς τα Πίσω»
Μια άσκηση χρονογραμμής 10 ετών, στην οποία οι συμμετέχοντες περιγράφουν ένα επιτυχημένο, αναγεννητικό μέλλον και εργάζονται αντίστροφα για να εντοπίσουν βασικά ορόσημα και τις πρώτες απαραίτητες ενέργειες που πρέπει να γίνουν σήμερα.
⏱️ Διάρκεια: 35 λεπτά.
👥 Μορφή: Ομαδική εργασία.
🖥️ Υλικά: Φύλλα χαρτιού, μαρκαδόροι διαφορετικών χρωμάτων, πρότυπο χρονογραμμής (προαιρετικά).
↔️ Χώρος: Μεγάλη αίθουσα με μακριά τραπέζια και 10 καρέκλες το καθένα, που αντιπροσωπεύουν μια χρονογραμμή 10 ετών, όπου κάθε καρέκλα αντιστοιχεί σε ένα έτος. Σε περίπτωση έλλειψης χώρου, αντικαταστήστε τα μακριά τραπέζια με κανονικά και χρησιμοποιήστε το πρότυπο χρονογραμμής που παρέχεται στα υλικά.
Δραστηριότητα 5: Τελική Ανασκόπηση
Ένας τελικός ατομικός αναστοχασμός για τη σύνοψη των διδαγμάτων που αποκομίστηκαν και τον εντοπισμό μιας συγκεκριμένης ενέργειας, δηλαδή μιας συστημικής συνήθειας που θα ξεκινήσει και μιας γραμμικής συνήθειας που θα σταματήσει.
⏱️ Διάρκεια: 10 λεπτά.
👥 Μορφή: Ατομική εργασία.
🖥️ Υλικά: Φύλλο αναστοχασμού.
↔️ Χώρος: Αίθουσα με τραπέζια και καρέκλες.
